Drugie życie plastiku

Tworzywa sztuczne nie muszą zalegać po kilkaset lat na wysypiskach. Mogą wielokrotnie wracać do obiegu w postaci nowych opakowań, mebli, ubrań, gadżetów. Pozwólmy na drugie życie plastiku.

Plastik wykorzystywany jest w masowej produkcji od 70 lat, a do wytwarzania butelek do napojów – dopiero od 1978 roku. Jest lekki, wytrzymały i tani, ale jego rozkład jest niezwykle długi. Tworzywa sztuczne rozkładają się bowiem średnio od 100 do 1000 lat. Zalegają nie tylko na wysypiskach, ale również w morzach i oceanach.

Co z tym plastikiem?

Ilość produkowanych tworzyw sztucznych jest ogromna. Na całym świecie co minutę sprzedaje się ponad milion plastikowych butelek. W ciągu roku wprowadza się na światowy rynek od 500 miliardów do jednego biliona plastikowych torebek. W rok na polskie wysypiska trafia ok. 55 tysięcy ton takich torebek, a rozkładają się ok. 400 lat. Na szczęście wprowadzane są ograniczenia, a nawet zakazy ich dystrybucji. Nie mniej jednak ilość odpadów z tworzyw sztucznych nadal wzrasta. Co gorsza, zalegają nie tylko na wysypiskach, ale również na plażach, w morzach i oceanach. Wiele morskich stworzeń myli kawałki rozdrobnionego plastiku z pokarmem, np. żółwie morskie połykają je jako „meduzy”, ale już nie są w stanie ich przetrawić i giną. Z raportu Green Generation wynika, że każdego roku na światowe plaże trafia ponad 6 milionów ton plastiku wyrzuconych przez wodę. Liczby jednak nie zobrazują tego tak dobrze, jak świadomość, że po oceanie pływa wyspa śmieci, przewyższająca 5-krotnie powierzchnię Polski. Co możemy z tym zrobić? Przede wszystkim ważne jest świadome podejście społeczeństwa, edukacja i dobre nawyki.

Zmniejszamy ilość odpadów

Spróbujmy zmniejszyć ilość odpadów z tworzyw sztucznych. Na początek może wydawać się to trudne do wykonania, ale…. Jeżeli nie mamy takiej potrzeby, nie kupujmy paczkowanej żywności. Warzywa i owoce, mięso, wędliny i wiele innych produktów można kupić na wagę. Na zakupy chodzimy z własną siatką. Zresztą taką torbę zawsze warto mieć pod ręką, w razie niespodziewanych zakupów. Rezygnujmy z kupowania wody butelkowanej. Jeżeli nie chcemy pić wody prosto z kranu, można zaopatrzyć się w naczynie filtrujące. W kawiarni prośmy o podanie gorących napojów w szklanych naczyniach, które są później myte i ponownie używane. Coraz częściej zdarza się, że klienci przychodzą z własnymi kubeczkami wielokrotnego użytku – takie rozwiązanie jest szczególnie polecane, gdy często kupujemy kawę na wynos. Rezygnujemy ze stosowania jednorazowych naczyń i sztućców (np. podczas przyjęć w ogrodzie). Natomiast odpady z tworzyw sztucznych wyrzucamy od oddzielnego pojemnika. Dzięki temu, będą mogły zostać poddane recyklingowi.

Segregujemy odpady

Bardzo ważne jest, aby odpady były segregowane tuż po zużyciu produktu, a więc jeszcze w domu. Prawidłowa segregacja pozwala na maksymalny odzysk surowca. Dzięki selektywnemu zbieraniu odpadów zwiększa się poziom odzysku, w tym recyklingu. Recykling sprawia, że odpady mają szansę na ponowne zastosowanie jako surowiec do produkcji. Warto wiedzieć, że segregując odpady w prawidłowy sposób, przyczyniamy się także do ograniczania nadmiernej eksploatacji surowców, zmniejszenia ich wydobycia oraz do wykorzystywania surowców wtórnych w produkcji. Tym samym mamy wpływ na wzrost czystości środowiska, w którym żyjemy.

Z odpadów można produkować też inne opakowania, ale nie tylko. Wiele firm daje plastikowi drugie życie poprzez wytwarzanie zupełnie innych, czasami zaskakujących i pięknych produktów.

Ergonomia Flokk

Dbałość o środowisko oraz wtórne zużywanie tworzyw sztucznych jest bardzo bliskie Grupie Flokk. Firma stara się używać tylko tzw. dobrych materiałów, czyli tych, pochodzących z recyklingu, surowców odnawialnych czy wreszcie materiałów, które można poddać ponownej obróbce. Użycie takich materiałów pozwala zachować gospodarkę zamkniętego obiegu oraz zmniejszać ślad węglowy poprzez mniejsze zużycie energii niż gdyby to miało miejsce w przypadku obróbki pierwotnych surowców. Jeśli stosować plastik pochodzący z recyklingu, to ten post-konsumencki. Pozwala to zmniejszyć globalną górę śmieci czy stymuluje rozwój „pożytecznego” biznesu jakim jest recykling. Są oczywiście elementy, których jeszcze nie da się zastąpić materiałami pochodzącymi z recyklingu, ale trzeba nieustannie poszukiwać. „W 1995 r. podjęliśmy pierwszą próbę przetworzenia plastikowych nakrętek z butelek i w ten sposób powstało HÅG Schio. Krzesło, w którym kubełek w 100% był wykonany z post-konsumenckiego plastiku. Kilka lat później podjęliśmy kolejne wyzwanie i powstało krzesło zrobione z plastikowych zderzaków Volvo oraz z butelek po keczupie! Wreszcie ostatnio stworzyliśmy prototyp Capisco z zintegrowanym siedziskiem zrobionym z plastiku pochodzącego z oceanu. Brzmi świetnie, ale za tym niestety kryje się gorzka rzeczywistość. Większość plastiku tonie i nie jesteśmy w stanie tego już wyłowić ani później przetworzyć. Oprócz świadomego doboru materiałów każdy z nas powinien być odpowiedzialny za własną – mam nadzieję coraz mniejszą – górę śmieci. Dziś post-konsumencki plastik stosujemy wszędzie tam, gdzie się da. Całe zintegrowane oparcie w Capisco jest z takiego plastiku, podobnie w przypadku krzesła Ana czy NOOR marki RBM. Również aluminium pochodzi z recyclingu” – mówi Magdalena Borowiec, dyrektor marketingu Profim odpowiedzialna również za Flokk Polska.

urządzanie wnętrz inspiracje

Krzesła Capisco z zintegrowanym siedziskiem wykonanym z plastiku pochodzącego z oceanu. www.flokk.com.pl

Bardzo ciekawym przykładem są również rozwiązania akustyczne marki OFFECCT, która również należy do grupy Flokk. Soundsticks, czyli panele akustyczne przypominające tuby, są zrobione ze skrawków tkanin będących odpadkami przy wykrajaniu większych form, a aluminiowe elementy pochodzą zaś z przetworzonych kapsli od butelek! „Co roku stawiamy sobie coraz ambitniejsze plany. Chcemy aby 60% materiałów używanych do produkcji naszych mebli pochodziło z recyklingu w 2020 roku, co w przyszłości oznacza 1000 ton post-konsumenckiego plastiku pochodzącego z recyklingu w 2022 roku oraz 100% aluminium pochodzącego z recyklingu w 2025 roku i 50% stali” – dodaje Magdalena Borowiec.

Zasłony z butelek PET od Ikea

Produkty wyprodukowane z przetworzonych tworzyw sztucznych znajdziemy też w ofercie Ikea. W sieci można kupić fronty szafek kuchennych (Kungsbacka) z drewna poddanego recyklingowi, które zabezpieczone są plastikową folią wyprodukowaną z butelek PET z recyklingu. Wytwarzane są bez dodatku tworzywa na bazie ropy, a jednocześnie nie tracą na jakości, wzornictwie czy cenie. Ciekawą nowością w ofercie Ikea są zasłony Gunrid. Tkanina jest wykonana z przetworzonych butelek PET i jest pokryta powłoką mineralną. Wchodzi ona w reakcję z naturalnym światłem i rozkłada zanieczyszczenia powietrza, takie jak aldehyd octowy. Zasłona wykorzystuje energię naturalnego światła do przekształcania lotnych związków organicznych w czyste powietrze. Oczyści powietrze w domu bez stosowania elektrycznych lub złożonych systemów filtrujących. Warto także wspomnieć, że wszystkie produkty Ikea i materiały opakowaniowe do 2030 roku powstać będą z surowców odnawialnych i/lub ponownie przetworzonych.

wystrój wnętrz inspiracje

Zasłony Gunrid wykonane z przetworzonych butelek PET. www.ikea.pl

Stół od Brodiego Neilla

Ciekawą propozycją jest stół widoczny na poniższym zdjęciu. To mebel, który zaprojektował australijski projektant Brodie Neill. Po raz pierwszy został zaprezentowany podczas London Design Biennale w 2016 roku. Blat stołu o efekcie lastryko powstał z niewielkich elementów plastiku zebranego z plaż dookoła świata – między innymi z Hawajów, Tasmanii czy Kornwalii.

Blat stołu wykonano z niewielkich elementów plastiku zebranego z plaż dookoła świata.

Wykładziny EGE z odpadów

Duńska firma EGE produkuje wykładziny dywanowe z przędzy Econyl, która powstaje z zużytych sieci rybackich i innych odpadów syntetycznych podlegających regeneracji. Znaczenie procesu produkcyjnego Econylonu nie kończy się na etapie pozyskania surowców do jego produkcji – czyli de facto wykorzystaniu śmieci. Jego znaczenie dla ekologii i środowiska jest znacznie głębsze. Mianowicie zużyte produkty wykonane z Econylu mogą być wykorzystane ponownie. Zamknięty cykl produkcji i recyklingu powoduje, że Econyl jest prawdziwie odnawialnym surowcem o niekończących się możliwościach wykorzystania, bez tworzenia odpadów.

Wykładziny produkowane są na miękkim i elastycznym podłożu, które z kolei powstaje z recyklingu tysięcy butelek PET. Oficjalnym dystrybutorem wykładzin EGE w Polsce jest Carpet Studio.

Warto również zaznaczyć, że woda, używana w dużych ilościach, podczas procesów technologicznych – np. barwienia przędzy – jest tutaj oczyszczana i ponownie stosowana do kolejnych etapów produkcji. Natomiast nadwyżki energii cieplnej (pozyskiwanej w 100% z morskich turbin wiatrowych) wykorzystywane są do ogrzewania budynków firmy, ale też przekazywane do sieci ciepłowniczej, skąd trafiają do 380 domów jednorodzinnych w gminie.

urządzanie wnętrz inspiracje

Wykładzina dywanowa z przędzy Econyl, która powstaje z zużytych sieci rybackich i innych odpadów syntetycznych podlegających regeneracji. Fot. Ege Carpets. www.carpetstudio.pl

Adidas X Parley

Z przetworzonego tworzywa sztucznego można wykonać także odzież i obuwie. Świetnym przykładem są działania prowadzone przez markę adidas. Firma zapewnia, że do 2024 roku do wyrobu swoich produktów nie będzie używać nowo wyprodukowanego poliestru. Obecnie produkty z kolekcji treningowej adidas X Parley są co najmniej w 75% wykonane z plastikowych śmieci poddawanych upcyklingowi. Są to odpady zbierane na odległych plażach i w nadmorskich osadach.

Do produkcji tego obuwia sportowego używa się plastikowych śmieci zbieranych na odległych plażach i poddawanych upcyklingowi. www.adidas.pl

Odzież sportowa w Kaufland

Odzież sportową na bazie plastiku z recyklingu, m.in butelek PET, oferuje sieć Kaufland. Do wytworzenia nowej kolekcji sportowej Newletics wykorzystywany jest plastik, który w procesie recyclingu zostaje oczyszczony, pocięty na drobne kawałki i przetopiony. Z tak powstałego surowca pozyskuje się wytrzymałe włókna oraz tkaninę, z której może być szyta odzież. Do wyprodukowania butów sportowych Newletics potrzebnych jest 6 butelek PET, legginsy powstają z surowca z przetworzonych 20 butelek plastikowych, natomiast do produkcji kurtki potrzeba aż 30 butelek PET o pojemności 1,5 litra. Wprowadzenie kolekcji odzieży opartej na plastiku z recyclingu wpisuje się w akcję sieci pod nazwą „REset plastic”, będącej elementem strategii CSR Kaufland pn. „Zróbmy to razem.”, obejmującej szereg działań na rzecz promowania rozwiązań proekologicznych czy zdrowego stylu życia.

Odzież sportowa na bazie plastiku z recyklingu. www.kaufland.pl

Torba Blue Q

Amerykańska marka Blue Q tworzy torby, torebki, kosmetyczki i portfele, które w 95% powstają z materiałów pochodzących z recyklingu. Charakteryzuje je niezwykła siła barw, humoru o raz pomysłowych wzorów. Torba na zdjęciu poniżej została zaprojektowana przez ilustratorkę Christine Berrie, która przedstawia prozaiczne przedmioty w taki sposób, że zyskują indywidualny charakter i osobowość.

Torba Blue Q w 95% powstała z materiałów pochodzących z recyklingu. www.czerwonamaszyna.pl

Woreczki na zakupy

Na zakupy oczywiście chodzimy z własną siatką, ale mogą się także przydać woreczki. Marka Sakwabag wprowadza do swojej oferty wielorazowe woreczki na owoce i warzywa wykonane w 100 proc. z rPetu, czyli tkaniny powstałej z recyklingu plastikowych butelek po napojach. „Naszym głównym produktem wciąż są woreczki z certyfikowanej, organicznej bawełny. Zależy nam na wspieraniu zrównoważonych upraw i dążenia do większej świadomości w zakresie tego materiału. Nie zamykamy się jednak na inne tkaniny. Woreczki z rPETU są cieńsze, lżejsze i bardziej przypominają w użytkowaniu standardową foliówkę, co może pomóc wielu osobom przejść na używanie wielorazowych woreczków zamiast jednorazowych siatek” – mówi Katarzyna Buc, właścicielka Sakwabag.

Wielorazowe woreczki na owoce i warzywa wykonane w 100 proc. z rPetu. www.sakwabag.com

 

Produktów, które powstają z przetworzonych odpadów sztucznych jest coraz więcej. Wspaniale, że z niepotrzebnych śmieci produkowane są nowe, ciekawe  i użyteczne rzeczy.

 

Tekst M. Ćwikła, zdjęcia serwisy prasowe firm

źródła: materiały prasowe Ministerstwa Środowiska, raport Green Generation, serwisy prasowe firm

Dodaj komentarz

Instagram